PREZENTACJE

Samowola budowlana - prawdy i mity



Niedokonanie zgłoszenia wykonania wymienionych obiektów i robót jest traktowane podobnie jak budowa bez pozwolenia. W razie wykrycia takiej samowoli nadzór budowlany może wstrzymać roboty budowlane i nakazać przedłożenie w ciągu 30 dni następujących dokumentów:

- projektu zagospodarowania działki lub terenu, wykonanego przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane;

- opisu wykonywanych robót budowlanych (rodzaju, zakresu i sposobu wykonania);

- zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (gdy nie ma planu);

- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Również w tym wypadku organ nadzoru budowlanego ustala opłatę legalizacyjną, jednak jej wysokość jest znacznie mniejsza niż w razie budowy bez pozwolenia. Stawki opłat legalizacyjnych za wykonanie robót budowlanych bez zgłoszenia są ustalone kwotowo i wynoszą 2500 zł lub 5000 zł.

Po wniesieniu opłaty urząd zezwala na dokończenie robót, jeśli obiekt nie został jeszcze ukończony.

Powyższa procedura ma także zastosowanie do samowoli wybudowanych lub wykonanych po 1 stycznia 1995 r., a przed 11 lipca 1998 r., które nie zostały zalegalizowane do końca 2007 r.

Przykładowe opłaty legalizacyjne (wg stawek obowiązujących od 31 maja 2004 r.)

Za wybudowanie bez pozwolenia:
- domu jednorodzinnego – 50 000 zł,
- domu letniskowego, budynku gospodarczego, garażu do dwóch stanowisk – 25 000 zł,
- pensjonatu, sklepu, restauracji, garażu powyżej dwóch stanowisk o kubaturze do 2500 m3 – 375 000 zł,
- parkingu o powierzchni do 1000m2 – 200 000 zł.
- budynku gospodarczego, wiaty, altany lub przydomowej oranżerii o powierzchni zabudowy do 25 m2 – 5 000 zł,
- przydomowej oczyszczalni ścieków – 5 000 zł,
- tymczasowego obiektu budowlanego – 5 000 zł,
- przydomowego basenu i oczka wodnego o powierzchni do 30 m2 – 2 500 zł,
- pojedynczego zbiornika na gaz płynny o pojemności do 7 m3 – 5 000 zł,
- przyłączy do budynków – 5 000 zł, a za ich przebudowę lub remont – 2 500 zł;
- pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych – 2 500 zł;
- docieplenia budynków o wysokości do 12 m – 2 500 zł,
- budowy ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m – 2 500 zł.

Do spraw wszczętych, a niezakończonych przed 31 maja 2004 r. do obliczania wysokości opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotychczasowe, które przewidywały między innymi za samowolne wybudowanie domu jednorodzinnego opłatę w wysokości 30 000 zł.
Nakaz rozbiórki. Kiedy?
Nadzór budowlany wyda decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, gdy:

* budowa jest niezgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
- ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo,
- ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdy nie uchwalono planu miejscowego, lub

* budowa narusza przepisy, w tym przepisy techniczno-budowlane, w sposób uniemożliwiający doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem, albo
* inwestor nie spełnił w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych przez nadzór budowlany, mających na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z  prawem, lub

* inwestor nie uiścił w terminie opłaty legalizacyjnej (chyba, że zostaną spełnione warunki do uproszczonej bezpłatnej legalizacji lub legalizacja następuje w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r.).

Tabela. Legalizacja samowoli

Kiedy zakończono budowę	Jakie dokumenty należy złożyć w nadzorze	Czy konieczna opłata
Przed 1 stycznia 1995 r.	wniosek o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą obiektu i ekspertyzę techniczną	nie
Po 31 grudnia 1994 a przed 11 lipca 1998 r. (ale przed 11 lipca 2003 r. nie wszczęto postępowania legalizacyjnego)	wniosek o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą obiektu i ekspertyzę techniczną	do 31 grudnia 2007 r. nie od 1 stycznia 2008 r. tak
Po 31 grudnia 1994 r., a przed 11 lipca 1998 r. (ale przed 11 lipca 2003 r. wszczęto postępowanie legalizacyjne)	jeśli obiekt wymaga pozwolenia: projekt budowlany obiektu z niezbędnymi załącznikami zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o     zgodności obiektu z ustaleniami planu miejscowego albo z decyzją o warunkach zabudowy wniosek o pozwolenie na użytkowanie jeśli obiekt wymaga zgłoszenia: projekt zagospodarowania działki lub terenu opis obiektu zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o     zgodności obiektu z ustaleniami planu miejscowego albo z decyzją o warunkach zabudowy	tak
Po 10 lipca 1998 r.	jw.	tak

Podstawa prawna:

• ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 z późn. zm.)
• ustawa z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 99, poz. 665)

Tekst: Redakcja

---

---