Łupek: prezent natury, rathscheck, łupek, pokrycia, naturalne, trzcina, gont, naturalny DACHY.org

Strona główna » Artykuły

PREZENTACJE

Pokrycia naturalne

Łupek: prezent natury

Czym jest Łupek? Co sprawia, że coraz częściej używa się go jako materiału do krycia dachów?

Łupki są stosowane na pokrycia dachowe już od ponad 2000 lat. Dachy kryte łupkiem i elewacje łupkowe są zaliczane do najbardziej trwałych. Znane są dachy kryte łupkiem liczące 300 lat i więcej. Dachy łupkowe uchodzą wśród fachowców za optymalne rozwiązanie pod względem kosztów wykonania i zalet użytkowych.

Pochodzenie łupka

Łupek stanowi skałę osadową utworzoną z mułu ilastego zawierającego cząstki o bardzo małej średnicy. Skała ta powstała 350 do 400 milionów lat temu w okresie dewonu. W ciągu milionów lat muł ilasty był wystawiony na działanie wysokich temperatur, wysokich ciśnień i sił odkształcających, aby w sprzyjających warunkach ulec przekształceniu w użyteczny łupek. W przebiegu procesów górotwórczych pierwotne minerały ilaste podlegały działaniu sił rozciągających wzdłuż powierzchni ścinania i ulegały krystalizacji pod wpływem nacisku i ciepła, tworząc nowe, cenne minerały o strukturze blaszkowej (łyszczki). Pod wpływem tych procesów skała ilasta uzyskała nową strukturę i nowa cechę: łupliwość.

Skład skał łupkowych

Łupek wysokiej klasy zawiera do 90 warstw na milimetr grubości materiału. Przy dzisiejszej grubości materiału gotowego wynoszącej ok. 5 mm oznacza to, że materiał łupkowy zawiera ok. 450 warstw. Poszczególne warstwy są przedzielone warstwami łyszczku. Warstwy te nadają łupkowi jego charakterystyczny jedwabisty połysk. W przebiegu naturalnych procesów wietrzenia w przeciągu dziesiątków lat usunięte zostają górne warstwy łupka odsłaniając nowe warstwy łyszczku. To jest powodem dlaczego łupek w przeciwieństwie do wielu innych produktów przemysłowych o uszlachetnionej powierzchni zewnętrznej zachowuje w przeciągu pełnego okresu użytkowania swój szlachetny, jedwabisty połysk.


Foto 1: Przykładowe złoże łupkowe eksploatowane metodą podziemną.

Foto 2: Przy użyciu nowoczesnych maszyn ze złoża łupka wycinane są w trybie eksploatacji podziemnej bloki materiału, po czym już na powierzchni bloki te są rozcinane na mniejsze jednostki i łupane na płytki o grubości ok. 5 mm; z tych ostatnich wytwarzane są odpowiednie kamienie połaciowe. W skrzyniach łupek czeka na przewiezienie do miejsca wykorzystania. Pod dłonią wprawnego dekarza z łupka powstają prawdziwe dzieła sztuki.